Kurban Bayram─▒

Kurbanl─▒k ko├ž, dana, o─člak

Kurban Bayram─▒
Kurban Bayram─▒ (Arap├ža: ě╣┘Őě» ěž┘äěúěÂěş┘ë; ╩┐─¬d al-Adh─ü, Fars├ža: ě╣█îě» ┘éě▒ěĘěž┘ć; Eyd-e Qorb─ün), M├╝sl├╝manlar taraf─▒ndan Hicri Takvime g├Âre Zilhicce ay─▒n─▒n 10. g├╝n├╝nden itibaren d├Ârt g├╝n boyunca kutlanan bir dini bayram. Zilhicce ay─▒n─▒n onuncu, on birinci ve on ikinci g├╝nlerine ‘Eyy├óm-─▒ nahr’ (Kesme g├╝nleri) ve bir ├Ânceki g├╝n olan Zilhicce ay─▒n─▒n dokuzuncu g├╝n├╝ne Arife denir. Kurban Bayram─▒, ayn─▒ zamanda ─░slam ├óleminin her y─▒l Mekke’de hac farizas─▒n─▒ ifa ettikleri vakittir.

Kurban Bayram─▒, n├╝fusunun ├žo─čunlu─ču M├╝sl├╝man olan bir├žok ├╝lkede din├« bayram olmas─▒n─▒n yan─▒ s─▒ra resm├« tatil ilan edilir. Ramazan Bayram─▒ ile beraber ─░slam dinindeki en ├Ânemli iki bayramdan biridir.

Hicri takvim bir ay takvimi oldu─ču i├žin y─▒llar g├╝ne┼č temelli miladi takvimden 11-12 g├╝n k─▒sad─▒r. Bu nedenle Kurban Bayram─▒ her sene 11-12 g├╝n daha erken kutlan─▒r. Yakla┼č─▒k 33 senede bir bayram─▒ ayn─▒ tarihlere tekab├╝l eder.

Kurban’─▒n anlam─▒
─░slam dini terimi olarak Kurban, AllahÔÇÖa yakla┼čmak ve Allah r─▒zas─▒na ermek niyetiyle kesilen, kurban edilen, hayvan demektir. Kur’an’da ge├žen ─░brahim peygamber ve o─člu ─░smail ile ilgili k─▒ssadan yola ├ž─▒karak, kurban kavram─▒, ├žok daha genel bir adanm─▒┼čl─▒─č─▒, Allah i├žin bireyin her ┼čeyini feda edebilecek olmas─▒n─▒, Allah’a teslimiyeti ve ona kar┼č─▒ ┼č├╝k├╝r i├žinde olmay─▒ ifade etmektedir. Kur’an ‘da Hac Suresinde bu konuda bir ayet vard─▒r.

Ancak ─░hsan Elia├ž─▒k gibi baz─▒ m├╝fessirler [kim?] Kuran ayetlerinin hatal─▒ yorumu neticesinde b├Âyle bir uygulaman─▒n farz bir ibadet olarak m├╝sl├╝manlara anlat─▒ld─▒─č─▒n─▒, bunun yanl─▒┼č oldu─čunu iddia etmektedir.

Di─čer dillerde Kurban Bayram─▒
Kurban Bayram─▒ farkl─▒ dillerde ve farkl─▒ k├╝lt├╝rlerde, k├╝lt├╝rel etkilerle de, farkl─▒ isimlerle an─▒lmaktad─▒r. Arap├ža ─░yd-el Adha ┼čeklinde okunan t├╝m d├╝nyada yayg─▒n olan bir isimdir. T├╝rk├žede Kurban Bayram─▒ olarak an─▒l─▒rken, Hindistan ve Pakistan’da bayrama genelikle Bakra Eid denir ki bunun anlam─▒ “Ke├ži Bayram─▒”d─▒r; bu ├╝lkelerde s─▒kl─▒kla kurban edilen hayvan ke├židir. Bakra Eid G├╝ney Afrika’da da kullan─▒lan bir isimdir. Banglade┼č’te kullan─▒lan yayg─▒n isimlerse Id-ul-Azha ve Korbani Id’dir. T├╝rk├že ismine benzer bir ┼čekilde Bosna-Hersek, Bulgaristan da Ko├ž bayram, Arnavutluk’ta Kurban Bajram ┼čeklinde an─▒l─▒r. Nijerya’da Babbar Sallah, Somali’de ve Kenya ile Etiyopya’n─▒n Somalice konu┼čan b├Âlgelerinde ise Ciidwayneey olarak bilinir.

Tarih├že
Tanah’a g├Âre ─░brahim’in e┼či Sare’den bir ├žocu─ču olmuyordu ve ─░brahim Sare’den bir ├žocu─ču olmas─▒ durumunda bunu Tanr─▒’ya Kurban olarak adad─▒. Tanr─▒, “─░shak’─▒, sevdi─čin biricik o─člunu al, Moriya b├Âlgesine git” dedi, “Orada sana g├Âsterece─čim bir da─čda o─člunu yakmal─▒k sunu olarak sun.”, 8-9-10-11-12-13: ─░brahim, “O─člum, yakmal─▒k sunu i├žin kuzuyu Tanr─▒ kendisi sa─člayacak” dedi. ─░kisi birlikte y├╝r├╝meye devam ettiler. Tanr─▒’n─▒n kendisine belirtti─či yere var─▒nca ─░brahim bir sunak yapt─▒, ├╝zerine odun dizdi. O─člu ─░shak’─▒ ba─člay─▒p sunaktaki odunlar─▒n ├╝zerine yat─▒rd─▒. Onu bo─čazlamak i├žin uzan─▒p b─▒├ža─č─▒ ald─▒. Ama Rab’bin mele─či g├Âklerden, “─░brahim, ─░brahim!” diye seslendi. ─░brahim, “─░┼čte buraday─▒m!” diye kar┼č─▒l─▒k verdi. Melek, “├çocu─ča dokunma” dedi, “Ona hi├žbir ┼čey yapma. ┼×imdi Tanr─▒’dan korktu─čunu anlad─▒m, biricik o─člunu benden esirgemedin.” ─░brahim ├ževresine bak─▒nca, boynuzlar─▒ s─▒k ├žal─▒lara tak─▒lm─▒┼č bir ko├ž g├Ârd├╝. Gidip ko├žu getirdi. O─člunun yerine onu yakmal─▒k sunu olarak sundu.” (Yarat─▒l─▒┼č: 22:2-8-9-10-11-12-13)

Kur’an metinlerinde bahsi ge├žen ├žocu─čun “yumu┼čak huylu, uslu bir erkek ├žocuk” olmas─▒ndan bahsedilip ismi belirtilmemi┼čtir (S├óff├ót S├╗resi: 101). Fakat ─░brahim’in ilk ├žocu─ču ─░smail oldu─ču ve ayetin devam─▒nda ─░shak m├╝jdelendi─či i├žin ─░smail olarak tefsir edilir ve m├╝sl├╝manlar ├žocu─čun ─░smail oldu─čuna inan─▒rlar. Di─čer ─░slami kaynaklara g├Âre, ─░brahim Peygamberin e┼činin k─▒s─▒r olmas─▒ nedeni ile bir ├žocu─ču olmay─▒nca (baz─▒ rivayetlere g├Âre 125 y─▒l) Allah’a yalvar─▒r, dua eder. Kendisinin ve e┼činin ya┼čl─▒ oldu─ču bir zamanda mucizevi bir ┼čekilde o─člu olur. ├çocuk biraz b├╝y├╝d├╝─č├╝nde, ─░brahim peygamber r├╝yas─▒nda onu kurban etmesi gerekti─čini g├Âr├╝r. O─čluna “Yavrum, ben r├╝yamda seni bo─čazlad─▒─č─▒m─▒ g├Ârd├╝m. D├╝┼č├╝n bakal─▒m, ne dersin?ÔÇŁ dedi. O da, ÔÇťBabac─▒─č─▒m, emrolundu─čun ┼čeyi yap. ─░n┼čallah beni sabredenlerden bulacaks─▒nÔÇŁ der. Peygamberlerin r├╝yalar─▒ normal insanlar─▒n r├╝yalar─▒ndan farkl─▒ oldu─čundan bu bir emir olarak kabul edilmi┼č ve ─░brahim peygamber o─člunu kurban etmeye g├Ât├╝rm├╝┼čt├╝r. Ancak Allah’─▒n emriyle b─▒├žak ├žocu─ču kesmez. Bu esnada Cebrail kuca─č─▒nda bir ko├ž ile gelir. Bu imtihan ba┼čar─▒ ile ge├žildikten sonra t├╝m ─░brahimi dinlerde Zilhicce ay─▒n─▒n 10. g├╝n├╝ ayn─▒ ┼čekilde kurban kesilerek kutlanan bayram olmu┼čtur. ─░slam peygamberi, Hac gibi terk edilen ─░brahim gelene─či, tekrar hayata ge├žirmi┼čtir.

Bayram namaz─▒
Bayram sabah─▒, Bayram Namaz─▒ k─▒l─▒n─▒r ve Bayram hutbesi okunur. Arefe g├╝n├╝ sabah namaz─▒ndan itibaren her farz namaz─▒n arkas─▒ndan a┼ča─č─▒daki vacip olan te┼črik tekbirleri bayram─▒n son ikindi namaz─▒ da dahil olmak ├╝zere yirmi ├╝├ž vakitte getirir.

Allahü Ekber Allâhü Ekber Lâ ilâhe İllâllahü Vallâhü Ekber, Allâhü Ekber ve Lillâhi`l-Hamd

├çe┼čitli b├Âlgelerde Kurban Bayram─▒ kutlamalar─▒
T├╝rkiye
G├╝ne┼č’in do─ču┼čundan 45 dakika sonra bayram namaz─▒ k─▒l─▒n─▒r. Kurbanlar genelde ilk g├╝n kesilir. Elde edilen et ├╝├ž e┼čit par├žaya b├Âl├╝n├╝r; ├╝├žte biri kurban kesenin akrabalar─▒na, ├╝├žte biri fakirlere da─č─▒t─▒l─▒r. Kalan ├╝├žte bir ise kurban─▒ kesenin ailesine kal─▒r. Kesilen kurban─▒n etinden yap─▒lan yemekler bayram boyunca misafirlere ikram edilir. Tan─▒d─▒k ve akrabalar ziyaret edilir, ├žocuklara har├žl─▒k, ┼čekerleme ve hediyeler verilir.

T├╝rkiye’de her y─▒l ├žok say─▒da hayvan Kurban Bayram─▒ esnas─▒nda kesilmektedir. 2012 verilerine g├Âre T├╝rkiye’de 753 bin b├╝y├╝kba┼č ve 1 milyon 930 bin k├╝├ž├╝kba┼č hayvan kurban edildi.

Di─čer dinlerde kurban kavram─▒
─░slam’daki gibi belirli bir bayram zaman─▒ ile ili┼čkilendirilen b├╝y├╝k bir kurban eylemi bug├╝n varl─▒─č─▒n─▒ s├╝rd├╝ren ─░brahimi Dinlerde nadir g├Âr├╝lse de di─čer ─░brahimi dinlerde de kurban kavram─▒ mevcuttur. Arap├ža kurban s├Âzc├╝─č├╝ ile ili┼čkili olan ─░branice korban s├Âzc├╝─č├╝ de s├Âzl├╝kte “yak─▒nla┼čmak” anlam─▒na sahiptir ve din├« ba─člamda, ┼čekl├« uygulama a├ž─▒s─▒ndan ─░slam’dakine benzer bir t├╝r kurban etmeyi ├Âng├Âr├╝r. Bug├╝n Musevilerin b├╝y├╝k bir k─▒sm─▒ hayvan kurban etmeyi kesmi┼člerdir. Bunun en b├╝y├╝k sebebi Tap─▒nak’─▒n var olmay─▒┼č─▒d─▒r; bununla birlikte hayvan kurban etmenin ├Âzellikle Tap─▒nak mevcutken d├╝zenli bir ┼čekilde yap─▒lan bir ibadet oldu─ču bilinmektedir. Bununla birlikte bu hayvan kurban─▒ b├╝y├╝k oranda g├╝nahlardan ar─▒nmak i├žin yap─▒l─▒rd─▒ ve ─░slam’daki Kurban Bayram─▒na benzer bir uygulama ba─člam─▒nda ele al─▒nmazd─▒.

Kurban Bayram─▒ tarihleri
─░slam dininde kullan─▒lan ve bayram g├╝nlerini tespit etmekte temel al─▒nan takvim ay takvimi oldu─ču i├žin Gregoryen takvimi y─▒llar─▒nda farkl─▒ g├╝nlere denk gelir. Ayn─▒ sebeple ayn─▒ Gregoryen y─▒l i├žerisinde iki Kurban Bayram─▒ da ya┼čanabilir. 2018 y─▒l─▒nda Kurban Bayram─▒ tatili T├╝rkiye’de 20-24 A─čustos tarihleri aras─▒nda 4 g├╝nd├╝r. 20 A─čustos arife ; 21-24 A─čustos tarihleri bayram─▒n 1, 2, 3 ve 4. g├╝nleridir.

(Visited 140 times, 1 visits today)

─░lgili konular

Leave a Comment